اما اگر روان بينايى فزونى يابد ، بسيار به جا و پسنديده است و آسيبى به نيروى ديد نمىرسد ، بلكه نيروى ديد را تقويت مىكند . 14 - احتمال دارد از زياد نگاه كردن به قرص آفتاب و چيزهاى داراى پرتو نيرومند - كه روان بينايى را پراكنده مىسازد - ديد گزند بيند . 15 - احتمال دارد از زياد چشم دوختن به يك چيز معين ، نيروى ديد كاهش يابد . مثلا زياد در تاريكى ماندن و نديدن روشنايى به مدت زياد ، روان بينايى را سفت گرداند و پرپشت مىشود و بعدا به تدريج به نازكى بيش از معمول مىگرايد . 16 - اكثرا نازك شدن بيش از حد لازم روان بينايى ، از خشك مزاجى رخ مىدهد ، و غلظت و پرمايگى بيش از لازم ، از رطوبت مزاج هم سبب مىشود . 17 - و ممكن است در سرشت خشكى يا رطوبت زياد از لازم همراه بوده باشد . 18 - ممكن است روان بينايى كمتر از لازم در خلقت چنين بوده باشد . 19 - احتمال دارد از سوء مزاج خشك شديد ، ديد نيروى خود را از دست دهد . 20 - قسمت جلو مغز بسيار به ناتوانى مبتلا باشد . 21 - بيماريهاى سخت و درازمدت سبب ناتوانى نيروى ديد مىشود . و هرگاه نيروى بينايى كاملا تحليل برود ، مرگ نيروى ديد حتمى است . گفتيم شايد سبب ناتوانى نيروى ديد در پرده‌هاى چشم باشد . اكثرا سبب در پرده‌هاى خارجى پردهء سومى يا چهارمى است . و آن‌گاه يا آسيب در خود پرده است يا سوراخى ، گدارى ، در پرده رخ داده و روان بينايى از آن روان شده است . اگر از خود پردهء خارجى چشم است ، بايد تشخيص داد كه سوء مزاج بدجنس دارد . و اكثرا آسيب‌ديدگى پردهء چشم از بخارى روى مىآورد كه در لايهء دو پرده بند آمده است . - يا رطوبتى زايد با پرده آميخته است . - يا پرده به خشكى و مزاج خشكنده مبتلاست به زبرى و ترنجيدگى انجاميده است ، و به‌ويژه اثر ترنجيدگى و زبرى به عنبيه يا قرنيه سرايت كرده است . - يا پردهء خارجى چشم قرحه نمايان يا ناديده داشته و اثر آن بر سطح پرده مانده است . - پردهء خارجى از اثر چشم‌درد زياد كه زياد رنج ديده است ، شفافيت و روشنى خود را از دست داده است . - رنگ خارجى بيگانه با پردهء خارجى چشم آميخته است ، همچنان‌كه در بيمارى « يرقان » قرنيه رنگ عوض مىكند و زرد مىشود . - يا از باد سرخ گزندى ديده است . - يا رنگ طبيعى و سرشتى از پردهء خارجى چشم سلب مىشود ، چنان‌كه براى عنبيه روى مىدهد و بيش از حالت لازم شفافيت پيدا مىكند و نور بيشتر و نيرومندتر بر چشم مىتابد و روان بينايى را پراكنده مىكند .